Grevelingenconferentie 2011

19-10-2011

‘Getij-energiecentrale in Brouwensdam noodzakelijk en verantwoord'

Het is wenselijk om de  Brouwersdam gedeeltelijk te openen en in die opening een energiecentrale te bouwen die gebruik  maakt van de eb-en-vloed-beweging (het getij) van de Noordzee. Dat is de conclusie van de bestuurscommissie Grevelingen. De opening is nodig omdat steeds minder zuurstof in het meer zit. De investering in een centrale voor getij-energie is bovendien uit maatschappelijk oogpunt verantwoord. Dit blijkt uit een economische analyse die de commissie heeft laten maken.

Verkenning
De uitspraak over de getijcentrale is één van de conclusies die op 19 oktober tijdens een conferentie in Bruinisse zijn gepresenteerd door de Bestuurscommissie MIRT[1]-Verkenning Grevelingen. De commissie heeft de afgelopen twee jaar in opdracht van het Rijk en de regio diepgaand onderzoek gedaan naar het gedeeltelijk herstellen van het getij in het Grevelingenmeer, naar de haalbaarheid van een getij-energiecentrale en naar een economische impuls in het Grevelingengebied.

In de commissie zitten vertegenwoordigers van het Rijk, de provincies Zeeland en Zuid-Holland, de gemeenten rond de Grevelingen en de waterschappen.  Zij staat onder voorzitterschap van mw. M. van Lier Lels.   

Tijdens de conferentie zei directielid A. Louter van het Zeeuwse energiebedrijf Delta dat zijn onderneming geïnteresseerd is in het project. Het past in de strategie van Delta omdat het CO2-neutraal en innovatief is en omdat de baten ten goede komen aan de regio. De investering zal een samenwerkingsproject moeten zijn van overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen.

Innovatie
Bij het kabinet bestaat veel belangstelling voor het idee van de getijcentrale. Minister Verhagen (Economische Zaken en Innovatie) heeft vorige maand zijn steun uitgesproken voor een testcentrum voor getij-energie bij de Grevelingen als voorbereiding op een getijcentrale. Staatssecretaris Atsma (Infrastructuur en Milieu) heeft het innovatieve belang van de centrale in de Brouwersdam vergeleken met de toenmalige aanleg van de Oosterscheldekering. Hij sluit medefinanciering van het project door het Rijk niet uit als andere overheden, het bedrijfsleven en de Europese Commissie ook bijdragen. De provincies Zeeland en Zuid-Holland hebben op de conferentie een financiële bijdrage toegezegd.

De centrale is gepland in het noordelijk deel van de Brouwersdam, die ligt tussen Goeree-Overflakkee en Schouwen-Duiveland. Zij zal met 40 tot 60 mW voldoende energie kunnen leveren om de huishoudens op beide eilanden bijna helemaal van elektriciteit te voorzien.

Zuurstof
De aanleiding tot de MIRT-Verkenning is het gebrek aan zuurstof in het water van de Grevelingen, waardoor de natuur in grote delen van het meer achteruit gaat. Dit leidt tot schade aan bovenwaternatuur, aan de visserij en aan de recreatiesector. Het probleem wordt sinds de afsluiting van de Grevelingen van de Noordzee in 1971 steeds ernstiger. Om het aan te pakken moet het Grevelingenmeer door middel van een grote (afsluitbare) opening weer in verbinding komen met de Noordzee. Er ontstaat dan een gemiddelde getijslag van 50cm, waardoor het water van het meer voldoende wordt ververst. Dit heeft gunstige effecten op de natuurlijke omgeving en op de aantrekkelijkheid van de recreatiesector in de Grevelingen, waardoor de economie in dit gebied een impuls krijgt.

Overstromingen
De Brouwersdam is 6 km lang. De kosten van het maken van een afsluitbare opening met daarin een energiecentrale worden geraamd op 250 miljoen. Er is ook een variant berekend die meer rendement oplevert , die 450 miljoen aan investeringen vraagt. De getijcentrale zal ook geschikt zijn om in extreme omstandigheden versneld het water uit de Maas en de Rijn naar de zee te pompen.

Baten
Volgens de commissie staan tegenover deze investeringen voldoende baten om het project maatschappelijk lonend te maken. De baten bestaan uit duurzame energie, een beter klimaat voor toerisme en recreatie, groei van de visserij- en  schelpdierensector, veiligheid tegen overstromingen, werkgelegenheid en innovatie.

Tijdens de conferentie hebben bestuurders van de provincies Zeeland en Zuid-Holland gezegd dat zij besluiten zullen voorbereiden waardoor het openen van de Brouwersdam en het aanleggen van de getijcentrale mogelijk wordt.

De rapporten van de Bestuurscommissie worden binnen enkele weken voltooid en gepubliceerd. De conclusies worden aangeboden aan staatssecretaris Atsma. Naar verwachting zal het investerings- en exploitatieplan voor de reconstructie van de Brouwersdam en de getijcentrale over een jaar beschikbaar kunnen zijn. Op basis daarvan zullen het Rijk en het bedrijfsleven besluiten kunnen nemen. 

[1] Het MIRT is het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport. Dit is het planningsprogramma van de rijksoverheid voor grote ruimtelijke investeringen.

Reageer
Wilt u reageren op dit onderwerp? Vul dan uw reactie hiernaast in.